Làm thế nào để thưởng thức hải sản mà không lo ngộ độc ?

kienthuc.net.vn · Feb 23, 2026 · Collected from GDELT

Full Article

Làm thế nào để thưởng thức hải sản mà không lo ngộ độc? Học cách lựa chọn, sơ chế và kết hợp hải sản đúng cách để tránh ngộ độc, đảm bảo sức khỏe khi thưởng thức món ngon từ biển cả. Hải sản từ lâu đã được coi là "vàng trắng" của đại dương nhờ hàm lượng dinh dưỡng vượt trội, giàu Omega-3, kẽm, canxi và các khoáng chất thiết yếu. Tuy nhiên, đằng sau sự hấp dẫn khó cưỡng của những món tôm, cua, mực lại là những nguy cơ tiềm ẩn về sức khỏe nếu không được xử lý đúng cách. Ngộ độc hải sản không chỉ dừng lại ở việc đau bụng hay buồn nôn, mà trong nhiều trường hợp có thể dẫn đến sốc phản vệ, liệt cơ hô hấp hoặc tử vong. Để trở thành một người sành ăn thông thái, bạn cần nắm vững hai trụ cột chính: Kiểm soát chất lượng nguồn nguyên liệu đầu vào và tuân thủ các nguyên tắc tương tác thực phẩm trong quá trình chế biến, thưởng thức. Kiểm soát nguồn độc tố từ khâu lựa chọn, sơ chế Nguyên tắc đầu tiên và quan trọng nhất trong việc ngăn ngừa ngộ độc chính là hiểu rõ bản chất của loại thực phẩm mình đang tiêu thụ. Hải sản là loại thực phẩm chứa hàm lượng protein rất cao nhưng cấu trúc mô lại lỏng lẻo và chứa nhiều nước, khiến chúng trở thành môi trường lý tưởng cho vi khuẩn xâm nhập ngay khi vừa đánh bắt. Khi hải sản chết, hệ thống enzyme nội tạng và vi khuẩn bên ngoài sẽ nhanh chóng phân hủy các axit amin, đặc biệt là histidine, chuyển hóa thành histamine. Đây là một chất độc chịu được nhiệt độ cao; nghĩa là dù bạn có nấu chín kỹ, histamine vẫn tồn tại và gây ra các triệu chứng dị ứng nặng như đỏ bừng mặt, ngứa ngáy, tụt huyết áp. Do đó, quy tắc "chọn con còn bơi" không chỉ là để ngon miệng mà là để đảm bảo sức khỏe. Với các loại nhuyễn thể hai mảnh vỏ như ngao, sò, hàu, chúng là những bộ lọc tự nhiên của biển cả, tích tụ nhiều vi khuẩn Vibrio parahaemolyticus và các loại tảo độc. Nếu không chắc chắn về nguồn gốc nước biển nơi chúng sinh sống, việc ăn sống (sashimi) là có nguy cơ ngộ độc cao. Ảnh minh họa/Nguồn internet Bên cạnh đó, việc sơ chế đóng vai trò như một "màng lọc" độc tố thứ hai. Rất nhiều người có thói quen giữ lại nội tạng cá hay đầu tôm vì cho rằng đó là phần béo ngậy nhất. Tuy nhiên, đây lại là nơi tập trung nồng độ kim loại nặng như thủy ngân, cadmium và các loại ký sinh trùng cao nhất. Đối với các loại cá biển lớn như cá ngừ, cá thu, việc loại bỏ hoàn toàn màng đen trong bụng và các mạch máu dọc xương sống là bắt buộc để giảm thiểu mùi tanh và nguy cơ nhiễm khuẩn. Riêng với các loại ốc lạ hoặc cá nóc, tuyệt đối không thử nghiệm nếu không có chuyên gia chế biến, bởi độc tố Tetrodotoxin hay Saxitoxin thường không bị tiêu hủy bởi nhiệt độ và có thể gây liệt cơ chỉ trong vài phút sau khi ăn. Một quy trình sơ chế an toàn cần bắt đầu bằng việc rửa sạch dưới vòi nước chảy, ngâm nước muối loãng hoặc nước vo gạo để loại bỏ bùn đất và các chất bẩn bám trên vỏ ngoài của hải sản. Sự tương tác thực phẩm và những điều cấm kỵ trên bàn tiệc hải sản Sau khi đã có nguồn nguyên liệu sạch, cách chúng ta kết hợp hải sản với các thực phẩm khác trên bàn ăn sẽ quyết định sự êm ấm của dạ dày. Hải sản theo Đông y mang tính hàn (lạnh), do đó rất kỵ với các loại thực phẩm cũng mang tính hàn hoặc các chất có khả năng phản ứng hóa học mạnh. Một lỗi phổ biến mà nhiều gia đình mắc phải là tráng miệng bằng trái cây ngay sau bữa tiệc hải sản. Các loại quả như cam, hồng, nho, hay lựu chứa nhiều acid tannic. Khi chất này gặp protein và canxi trong hải sản, nó sẽ kết tủa tạo thành những hợp chất khó tan, không chỉ làm giảm giá trị dinh dưỡng mà còn gây kích ứng niêm mạc dạ dày, dẫn đến đau bụng, đầy hơi, thậm chí là tạo sỏi trong đường tiêu hóa về lâu dài. Khoảng cách an toàn để ăn trái cây sau khi dùng hải sản ít nhất là 2 đến 3 tiếng. Một cảnh báo quan trọng khác liên quan đến việc kết hợp hải sản với thực phẩm giàu Vitamin C. Trong các loại tôm, vỏ sò thường chứa hàm lượng asen hữu cơ không độc. Tuy nhiên, nếu tiêu thụ cùng lúc một lượng lớn Vitamin C (từ nước cam, thuốc bổ), asen hữu cơ này có thể bị khử thành asen hóa trị 3 (hay còn gọi là thạch tín) – một chất cực độc. Mặc dù lượng thạch tín tạo ra trong một bữa ăn thông thường có thể chưa đủ gây tử vong ngay lập tức, nhưng nó gây áp lực cực lớn lên gan và thận, dẫn đến tình trạng mệt mỏi, uể oải sau khi ăn. Ảnh minh họa/Nguồn internet Thói quen thưởng thức hải sản cùng với trà hoặc các loại đồ uống có đá cũng cần được điều chỉnh. Acid tannic trong trà tương tự như trong trái cây, sẽ gây khó tiêu. Trong khi đó, đồ uống lạnh làm giảm nhiệt độ dạ dày đột ngột, khiến các enzyme tiêu hóa hoạt động kém hiệu quả, dễ gây ra tình trạng "đau bụng do lạnh". Thay vào đó, bạn nên sử dụng các loại gia vị có tính ấm như gừng, sả, tỏi và ớt trong quá trình chế biến. Chúng không chỉ giúp khử mùi tanh, tăng hương vị mà còn có tác dụng trung hòa tính hàn, sát khuẩn và hỗ trợ tiêu hóa cực tốt. Cuối cùng, một lưu ý không thể bỏ qua là không nên đun lại hải sản nhiều lần. Hải sản đã chế biến nếu để qua đêm trong tủ lạnh sẽ phát sinh vi khuẩn và biến đổi protein rất nhanh; việc hâm lại không những làm mất đi độ ngọt tự nhiên mà còn làm gia tăng nguy cơ ngộ độc histamine lên gấp nhiều lần. Ăn lượng vừa đủ, chế biến tươi và thưởng thức ngay chính là chìa khóa vàng để tận hưởng món quà từ đại dương một cách trọn vẹn và an toàn nhất.